Załoga, która nie doczekała powrotu na Ziemię – misja Soyuz 11

6 komentarzy
6

6 czerwca 1971 roku z kosmodromu w Bajkonurze wystartowała rakieta Soyuz wraz ze statkiem załogowym Soyuz 11 na jej szczycie. W jego środku znalazło się trzech kosmonautów: dowódca Gieorgij Dobrowolski, Wiktor Pacajew i Władisław Wołkow. Niestety, jak się później okazało, opuścili oni Ziemię już na zawsze. Dodajmy jeszcze, że w ostatniej chwili zastąpili oni Leonowa, Kołodina i Kubasowa przez podejrzenie gruźlicy u tego ostatniego.

Dzień po starcie statek przybył na stację kosmiczną Salut 1, która była pierwszą załogową stacją orbitalną w historii. Ponadto załoga misji Soyuz 11 była pierwszą, która z niej skorzystała. I także niestety ostatnią, gdyż wskutek między innymi przyszłych wydarzeń, o których za chwilę przeczytacie, następny lot anulowano, a stacja spłonęła w atmosferze 11 października tego samego roku.

Załoga szczególnie cieszyła się z bardzo dużej, jak na tamte czasy, ilości miejsca do poruszania się. Salut 1 połączony z Soyuzem miał łącznie 21,4 metra długości i przestrzeń mieszkalną 100 metrów sześciennych. Mogli zatem wykonywać takie czynności jak ćwiczenie na bieżni i przeprowadzali różne eksperymenty dotyczące wpływu dłuższych lotów kosmicznych na organizm ludzki. Załoga znalazła czas także na kosmiczną transmisję dla moskiewskiej telewizji.

Wizualizacja stacji Salut 1 i statku kosmicznego Soyuz.

22 dni – tyle dokładnie Dobrowolski, Pacajew i Wołkow spędzili na stacji Salut 1. Ich pobyt tam planowany był na trochę dłuższy czas, ale wskutek problemów z Salutem została podjęta decyzja o wcześniejszym opuszczeniu stacji. Przeżyli nawet w tym czasie pożar elektryki. O godzinie 21:28, 28 czerwca Dobrowolski odcumował Soyuza i oddalił go od stacji. Chwilę przed zapłonem silników nastąpiła ostatnia łączność kontroli misji z załogą, która wracała na powierzchnię bez jakichkolwiek skafandrów.

O godz. 1:35 w celu deorbitacji pojazdu odpalono silniki na łącznie siedem minut, następnie pojazd rozdzielił się na 3 części. Wydawało się, że wszystko toczy się nominalnie, spadochrony także z powodzeniem zostały wypuszczone. Nie odzyskano jednak łączności z załogą. Kapsuła wylądowała bezpiecznie, mimo tego, że przewróciła się na bok. Ekipa ratownicza otworzyła zatem właz, a w środku ujrzała… trzy martwe ciała. Po chwili zespół ratowniczy kodem „1-1-1” zakomunikował kontroli misji, że wszyscy załoganci nie żyją.

Kapsuła Soyuza po lądowaniu.

Był to niesamowity cios dla Związku Radzieckiego oraz wszystkich osób związanych z przemysłem kosmicznym. Szybko rozprzestrzeniły się spekulacje na temat znaczenia tragedii dla przyszłości załogowych lotów kosmicznych. Załoga misji Soyuz 11 została pochowana podczas państwowego pogrzebu w Moskwie. Co ciekawe jednym z niosących trumnę był Thomas Stafford, amerykański astronauta, a Prezydent USA Richard Nixon wyraził współczucie w oficjalnym oświadczeniu.

Było wiele teorii na temat przyczyny tej katastrofy. Od tego, że człowiek nie jest w stanie przetrwać długiego okresu w nieważkości, do potencjalnego uwolnienia toksycznej substancji. Śledztwo wykazało jednak, że podczas separacji modułów statku Soyuz przed wejściem w atmosferę doszło do gwałtownej dekompresji kabiny. Problemem był wadliwy zawór wentylacyjny, którego zadaniem było wyrównanie ciśnienia w środku z ciśnieniem atmosferycznym na wysokości 5 km. Otworzył on się jednak na wysokości 170 km, co spowodowało, że załoga została wystawiona na działanie próżni kosmicznej. Jak wykazało dochodzenie, wszyscy byli martwi już 40 sekund od tego zdarzenia. Kosmonauci Soyuz 11 byli pierwszymi i jedynymi w historii, którzy zakończyli swoje życie poza ziemską atmosferą. Choć ich ciała wróciły na Ziemię, oni sami na zawsze pozostali w kosmosie.

Gieorgij Dobrowolski, Wiktor Pacajew i Władisław Wołkow – załoga misji Soyuz 11.

Nic by się jednak nie stało, gdyby użyte zostały podczas powrotu skafandry. Wskutek tego po tej katastrofie szybko rozpoczęły się prace nad skafandrem kosmicznym Sokol-K. Do kontynuacji radzieckich załogowych lotów kosmicznych potrzebowano jednak ponad 2 lat. Już podczas następnych lotów kosmonauci podczas startu i lądowania byli wyposażeni we wspomniane skafandry, a do każdej wybierano maksymalnie dwóch załogantów. W samej kapsule Soyuz także wprowadzono liczne zmiany.

Czytaj podobne posty

0
Załoga Crew-2 wraca na Ziemię
8 listopada 2021
0
Załoga Crew-2 powróciła szczęśliwie na Ziemię
9 listopada 2021
3
Lucy – start misji, która zbada historię powstania Układu Słonecznego
16 października 2021
Dyskusja (6 komentarzy)
  • Jarek
    Jarek 9 października 2021 12:56

    na boku ciekawego artykułu – Sojuz, nie Soyuz. Ewentualnie, jeśli koniecznie musicie używać angielskiej transkrypcji, to bądźcie konsekwentni, piszczie też o ofiarach: Dobrovolsky, Volkov i Patsayev.

  • Janusz
    Janusz 9 października 2021 17:20

    Nazwa statku to Sojuz a nie Soyuz!

  • Janusz
    Janusz 9 października 2021 17:23

    Cyt. „Wydawało się, że wszystko toczy się nominalnie,” chyba miało być „normalnie”

    • Łukasz Maćkowiak
      Łukasz Maćkowiak To jest autor postu 11 października 2021 17:48

      Miało być „nominalnie” 😉

  • Wojtas
    Wojtas 9 października 2021 19:20

    Świetny artykuł, dobrze się go czyta.

    • Łukasz Maćkowiak
      Łukasz Maćkowiak To jest autor postu 11 października 2021 17:46

      Dziękujemy!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Informacje o Polityce Prywatności

Kosmogadka.pl szanuje dane osobowe Użytkowników i spełnia wymogi ich ochrony wynikające z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności z Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE.

Informacje o użytkowniku zbierane podczas odwiedzin oraz dane osobowe podawane podczas kontaktu z autorami serwisu Kosmogadka.pl wykorzystywane są jedynie w celu umożliwienia poprawy jakości działania portalu, zrozumienia zachowań odwiedzających oraz komunikacji z użytkownikami, którzy na to wyrazili chęć. Dane zbierane o użytkownikach podczas ich odwiedzin mogą zawierać takie informacje jak listę stron, które otworzyli, szczegółowy czas spędzony na poszczególnych stronach i zachowanie w trakcie przeglądania. Aplikacja internetowa lub zewnętrzne usługi mogą tworzyć także na komputerze użytkownika pliki tekstowe, które służą rozpoznawaniu odwiedzającego i dostarczaniu mu usług takich jak powiadomienia.

Administratorem zebranych danych są twórcy strony Kosmogadka.pl i wszystkie informacje są dostępne tylko i wyłącznie dla nich i ich zaufanych usługodawców. Dane te nie są w żaden sposób monetyzowane przez twórców serwisu. Wspomniani zaufani usługodawcy to: GoogleOVH, SendGrid, Zoho.com.

Zbierane dane dzielą się następująco:

  • obowiązkowe – podstawowe informacje niezbędne do prawidłowego działania serwisu takie jak logi serwera
  • opcjonalne – analityka przeprowadzana za pomocą Google Analytics
  • dodatkowe – informacje udostępniane poprzez formularze kontaktowe lub komentarze

Czy wyrażasz zgodę na to, by strona Kosmogadka.pl zbierała opcjonalne informacje za pomocą skryptów analizujących zachowanie użytkownika na stronie?